Mã số N4018: Mô hình SIYB xúc tiến thương mại quốc tế có tài trợ cho startup và doanh nghiệp nhỏ
Khi một startup tại Thành phố Hồ Chí Minh muốn tìm đối tác Đài Loan sản xuất linh kiện, một doanh nghiệp thực phẩm muốn tiếp cận hệ thống phân phối Indonesia hay một doanh nghiệp cơ khí muốn đánh giá robot công nghiệp Hàn Quốc, câu hỏi đầu tiên thường không phải là “đi nước ngoài có vui không”. Họ cần biết gặp đối tác nào, liên hệ bằng cách nào, có được giới thiệu đáng tin cậy hay không và mất bao nhiêu chi phí trước khi cơ hội hợp tác thành hình. Trong thực tế, chi phí bán suất đoàn, dịch vụ môi giới, khảo sát và đi lại có thể lớn so với nguồn lực của một doanh nghiệp mới. Khoảng cách về ngôn ngữ, thông tin, tiêu chuẩn kỹ thuật và quan hệ thương mại làm nhiều kế hoạch xuất khẩu phải dừng ngay ở bước tìm hiểu ban đầu.
Câu lạc bộ Doanh nhân SIYB, dưới sự điều phối của Chủ tịch Trần Đức Dũng, phát triển mô hình hỗ trợ xúc tiến thương mại dựa trên kết nối trực tiếp với các đầu mối kinh tế quốc tế, tận dụng chương trình có tài trợ và giảm tối đa khoản phí tổ chức mà doanh nghiệp nhỏ phải chịu. Mô hình tập trung vào hoạt động thật: xác định nhu cầu, chọn đối tác, chuẩn bị làm việc, kết nối B2B, tư vấn thị trường và tiếp tục theo dõi kết quả. Với những chương trình đủ điều kiện, CLB hỗ trợ đăng ký và kết nối mà không thu phí dịch vụ môi giới. Đó là cách thực hiện tinh thần hỗ trợ startup ở điểm quan trọng nhất: người có sản phẩm và nhu cầu thật được mở cánh cửa tiếp cận trước khi họ phải gánh một khoản chi phí kết nối lớn.
DOANH NGHIỆP NHỎ CẦN CƠ HỘI GIAO THƯƠNG THỰC CHẤT
TP.HCM tập trung nhiều startup, doanh nghiệp sản xuất, dịch vụ, thương mại và công nghệ có năng lực đổi mới nhanh. Tuy nhiên, mỗi thị trường quốc tế có hệ thống phân phối, tiêu chuẩn chất lượng, văn hóa thương lượng và phương thức mua hàng khác nhau. Doanh nghiệp có thể biết tên một hội chợ quốc tế nhưng không biết nhà nhập khẩu nào phù hợp với ngành hàng; có thể tìm được danh sách nhà cung cấp qua Internet nhưng thiếu khả năng xác minh năng lực; có thể đặt lịch gặp một đối tác nhưng khó duy trì trao đổi khi trở về Việt Nam. Với doanh nghiệp siêu nhỏ, việc bố trí nhân sự chuyên trách nghiên cứu thị trường nước ngoài còn là một thách thức.
Các hoạt động xúc tiến cũng thường bị đánh giá bằng số đoàn xuất cảnh hoặc số lượt tham dự hội chợ. Những con số đó có giá trị về quy mô nhưng chưa trả lời được doanh nghiệp đã gặp đúng người chưa, có giảm được rủi ro tìm đối tác không và có cơ hội hợp tác nào tiếp tục sau chuyến đi. Nếu hoạt động kết nối biến thành các chương trình xúc tiến có chi phí tham gia cao, doanh nghiệp chưa đủ điều kiện tài chính dễ bị loại khỏi chính chương trình đáng lẽ phải hỗ trợ họ. SIYB đề xuất đặt yêu cầu doanh nghiệp và cơ chế tài trợ lên trước lịch trình: mỗi cuộc gặp cần có mục tiêu và mỗi khoản phí cần minh bạch.
Mô hình giải quyết đồng thời ba nhóm vấn đề. Trước hết là bất bình đẳng cơ hội tiếp cận đối tác: doanh nghiệp ít quan hệ vẫn có thể nộp nhu cầu để được giới thiệu vào mạng lưới chung. Tiếp theo là bất cân xứng thông tin: CLB hỗ trợ tìm hiểu thị trường, quy định xuất nhập khẩu, cách chuẩn bị giới thiệu doanh nghiệp, ngôn ngữ kinh doanh và bước kiểm tra đối tác. Sau cùng là tính liên tục: cuộc gặp B2B cần có hồ sơ ghi nhận và một kế hoạch liên hệ lại, thay vì kết thúc khi đoàn trở về nước.
XÚC TIẾN THƯƠNG MẠI CÓ TÀI TRỢ VÀ KẾT NỐI THEO NHU CẦU
SIYB triển khai quy trình kết nối qua năm chặng liên tiếp. Chặng thứ nhất, doanh nghiệp xác định mục tiêu thị trường và hồ sơ nhu cầu: xuất khẩu sản phẩm, nhập khẩu thiết bị, tìm công nghệ, phát triển thương hiệu, tìm nhà phân phối hay gia công OEM/ODM. Chặng thứ hai, CLB tìm đối tác kết nối qua thương vụ, cơ quan lãnh sự, hiệp hội nghề nghiệp, ban tổ chức triển lãm, doanh nghiệp đầu mối tại thị trường và mạng lưới hội viên. Chặng thứ ba, doanh nghiệp được tư vấn để chuẩn bị giới thiệu sản phẩm, danh sách câu hỏi, tiêu chuẩn kỹ thuật và phương án trao đổi song ngữ khi cần. Chặng thứ tư, quá trình kết nối diễn ra trực tiếp tại hội chợ-triển lãm, cuộc gặp B2B hoặc nhà máy, hệ thống phân phối. Chặng cuối, các bên ghi nhận nội dung làm việc để đánh giá khả năng thử nghiệm, trao đổi mẫu, lập báo giá, ký MOU hay tiếp tục đàm phán.
Mô hình không đòi hỏi startup mua một gói xúc tiến tổng hợp chỉ để được biết tên đối tác. Thay vào đó, các cơ hội có tài trợ hoặc miễn phí đăng ký được ưu tiên phân bổ theo nhu cầu phù hợp. CLB đóng vai trò cầu nối và hỗ trợ thông tin, không lấy phần trăm đơn hàng làm điều kiện mở cuộc gặp. Website SIYB công khai quyền lợi hội viên được ưu tiên các hoạt động xúc tiến thương mại có tài trợ trong và ngoài nước. Chính sách này cần được hiểu đúng: không thu phí kết nối hoặc tham gia nội dung do chương trình hỗ trợ không đồng nghĩa mọi vé bay, visa, lưu trú, vận chuyển mẫu, thuê gian hàng đều mặc nhiên miễn phí. Mỗi chương trình có thông báo riêng về phần được tài trợ và phần doanh nghiệp tự chi trả; CLB có thể vẫn áp dụng hội phí theo quy chế.
Điểm khác biệt tiếp theo là mở cơ hội theo nhiều chiều. SIYB giúp doanh nghiệp Việt Nam tìm khách mua và đại lý ở nước ngoài, đồng thời hỗ trợ các doanh nghiệp quốc tế tìm nhà cung cấp, đối tác sản xuất hoặc đơn vị phân phối tại Việt Nam. Khi lợi ích hai phía được cân bằng, cuộc gặp dễ tạo hợp tác hơn một buổi giới thiệu sản phẩm một chiều. Các nhóm nhu cầu như cơ khí, công nghiệp hỗ trợ, nông sản chế biến, công nghệ, thiết bị thông minh, gỗ nội thất, vật liệu xây dựng và tiêu dùng có thể được ghép với từng hệ sinh thái thị trường phù hợp.
Định hướng quốc tế được triển khai theo thế mạnh từng địa bàn. Đài Loan là nơi doanh nghiệp Việt có thể tìm đối tác phần cứng, điện tử, AIoT, cơ khí và chuỗi cung ứng. Hàn Quốc cung cấp cơ hội quan sát robot công nghiệp, tự động hóa, cảm biến và sản xuất thông minh. Indonesia là thị trường ASEAN có hệ thống bán lẻ, phân phối và nhu cầu đa dạng về hàng tiêu dùng, công nghiệp, xây dựng. Ấn Độ là đầu mối hợp tác doanh nghiệp, hiệp hội và dịch vụ, đã có nền tảng kết nối qua các biên bản ghi nhớ. Pháp và thị trường châu Âu được định hướng mở rộng qua mạng lưới doanh nhân, đối tác xúc tiến và cơ hội từ EVFTA.
HIỆU QUẢ NĂM 2025–2026 – BẰNG CHỨNG TỪ NHỮNG ĐOÀN DOANH NGHIỆP THỰC TẾ
Mới đây, SIYB đã tổ chức đoàn 20 doanh nghiệp Việt Nam tham dự Taiwan Innotech Expo 2026 từ ngày 17 đến 19/9 tại Đài Bắc, do ông Trần Đức Dũng, Chủ tịch CLB SIYB, dẫn đoàn. Báo chí ghi nhận đoàn tiếp cận công nghệ mới và trao đổi cơ hội hợp tác với các doanh nghiệp, đơn vị nghiên cứu Đài Loan. Theo thông tin triển lãm được dẫn lại, sự kiện có 439 doanh nghiệp hoặc tổ chức nghiên cứu từ 18 quốc gia, giới thiệu 1.052 công nghệ. Các lĩnh vực thu hút quan tâm gồm trí tuệ nhân tạo, sản xuất thông minh, tự động hóa, bán dẫn và công nghệ bền vững. Quy mô 20 doanh nghiệp là chỉ số đầu ra trực tiếp của hoạt động kết nối; chưa có cơ sở công bố 20 thỏa thuận hay doanh thu phát sinh từ đoàn.

Trong tháng 10/2026, CLB tiếp tục đồng hành cùng đoàn doanh nghiệp Việt Nam khảo sát thị trường tại Đài Trung và Đài Bắc. Các hoạt động tập trung vào triển lãm phần cứng, công nghiệp, điện – điện tử và công nghệ AIoT, cho phép doanh nghiệp tìm hiểu tiêu chuẩn sản phẩm, phương án phân phối, gia công OEM/ODM và hợp tác phát triển sản phẩm. Đây là bước nối dài từ việc quan sát công nghệ sang chủ động xác định đối tác phù hợp với nhu cầu riêng của doanh nghiệp.

Đối với Indonesia, chuyến công tác ngày 14–17/10/2026 theo lời mời và sự hỗ trợ tổ chức của Tổng Lãnh sự quán Indonesia đưa đoàn SIYB tới Trade Expo Indonesia 2026. Song song việc tham dự triển lãm, đoàn có hoạt động làm việc, khảo sát hệ thống bán lẻ và các doanh nghiệp bản địa như ASAKI, Mitra 10, AZKO, Krisbow. Giá trị đạt được là thêm đầu mối thương mại, hiểu cách thị trường Indonesia vận hành hệ thống phân phối và cách đưa sản phẩm đến người mua. Đây là cơ sở để doanh nghiệp điều chỉnh kế hoạch thâm nhập thị trường.

Tại Hàn Quốc, hoạt động khảo sát Future Innovation Tech Expo 2026 (FIX 2026) ở Daegu mở ra cơ hội tìm hiểu robot, cảm biến, AI ứng dụng và giải pháp sản xuất thông minh. Ông Trần Đức Dũng nhấn mạnh qua bài viết về chương trình rằng mục tiêu sau chuyến xúc tiến là tìm công nghệ phù hợp và đối tác có thể cùng triển khai tại Việt Nam. Cách tiếp cận này hữu ích cho doanh nghiệp vừa và nhỏ vốn cần kiểm chứng tính thực dụng của công nghệ trước khi đầu tư vào dây chuyền hoặc phần mềm mới.

Trong tháng 11 tới, đoàn doanh nghiệp Việt Nam do SIYB hỗ trợ tiếp tục tham dự ROBOTWORLD 2026 tại Seoul, Hàn Quốc từ ngày 4-7/11/2026.
Ngay tại TP.HCM, CLB ghi nhận hơn 180 doanh nhân hội viên tham dự chương trình gặp mặt đầu năm 2026, có đại diện thương mại từ Nhật Bản, Indonesia, Ấn Độ, Hàn Quốc và Dubai. Ngày 13/10/2026, hoạt động kết nối nhân Ngày Doanh nhân Việt Nam quy tụ đại diện cơ quan ngoại giao kinh tế và các hiệp hội doanh nghiệp từ nhiều thị trường, trong đó có Indonesia, Đài Loan và Hàn Quốc. Những sự kiện tại chỗ có chức năng “tạo nguồn” cho các đoàn quốc tế: doanh nghiệp có thể gặp trước đối tác, trình bày nhu cầu, tìm hiểu điều kiện hợp tác rồi mới quyết định mức đầu tư thời gian và chi phí cho việc khảo sát ở nước ngoài.

Tính liên tục được củng cố bởi những dấu mốc trước năm 2025. Năm 2024, website SIYB ghi nhận các biên bản ghi nhớ hợp tác, đầu tư cùng VIFA và các hiệp hội doanh nghiệp Ấn Độ, Indonesia. Báo cáo hoạt động năm 2024 của Tổng Lãnh sự quán Indonesia tại TP.HCM nêu SIYB trong số các hội, nhóm doanh nghiệp tham gia hoạt động Trade Expo Indonesia 2024. Cổng thông tin Đồng Tháp ghi nhận việc phối hợp SIYB hỗ trợ 10 doanh nghiệp khởi nghiệp địa phương kết nối đối tác trong và ngoài nước từ năm 2022.
TỪ ĐÀI LOAN, INDONESIA, ẤN ĐỘ, HÀN QUỐC, NHẬT BẢN ĐẾN PHÁP, MỸ – KHẢ NĂNG NHÂN RỘNG
Ưu điểm của mô hình SIYB là không cần xây một trung tâm xúc tiến thương mại tốn kém ở mỗi quốc gia. Thay vào đó, CLB duy trì các đầu mối đối tác, cơ quan ngoại giao kinh tế, hiệp hội và doanh nghiệp có uy tín, kết hợp thông tin nhu cầu từ cộng đồng hội viên trong nước. Một doanh nghiệp Việt Nam muốn nhập máy, một công ty khác cần nhà phân phối và một startup muốn tìm công nghệ có thể cùng tham gia sự kiện nhưng được định tuyến đến các nhóm đối tác khác nhau. Khi chuẩn hóa thông tin giới thiệu và quy trình kiểm tra đối tác, chi phí tổ chức theo đầu doanh nghiệp giảm, trong khi giá trị cuộc gặp phù hợp có thể tăng.
Các thị trường ưu tiên tạo nên những nhóm hướng đi bổ sung cho nhau. Đài Loan hỗ trợ kết nối công nghiệp, điện tử và chuỗi cung ứng. Indonesia đem lại cơ hội mở rộng kênh phân phối và nghiên cứu thị trường ASEAN. Ấn Độ có quan hệ hiệp hội, chương trình đào tạo, giao thương và các biên bản ghi nhớ đã công bố. Hàn Quốc có ưu thế về robot, AI và hệ thống sản xuất. Pháp tạo cánh cửa tìm hiểu thị trường châu Âu, hàng hóa có giá trị gia tăng và mạng lưới doanh nhân gắn với quan hệ kinh tế Việt – Pháp.
Mô hình có thể mở rộng tới doanh nghiệp địa phương ngoài TP.HCM khi các chương trình liên vùng và đối tác cho phép. Câu chuyện SIYB phối hợp hỗ trợ 10 doanh nghiệp khởi nghiệp tại Đồng Tháp năm 2022 cho thấy một mạng lưới tại TP.HCM vẫn có thể tạo giá trị cho các doanh nghiệp chưa có điều kiện xây dựng phòng kinh doanh quốc tế. Trong các chương trình tương lai, việc ưu tiên doanh nghiệp có hồ sơ sản phẩm rõ ràng, mục tiêu hợp tác cụ thể và sẵn sàng theo dõi sau gặp sẽ giúp nguồn tài trợ được sử dụng đúng đối tượng.
Sự mở rộng nên đo bằng tỷ lệ chuyển đổi, không chỉ số quốc gia có mặt trên một poster. Giai đoạn 2027, SIYB hướng đến mẫu biểu chung cho nhu cầu tìm đối tác, bản đồ ngành hàng theo thị trường, lịch gặp B2B, tài liệu chuẩn bị trước chuyến đi và phiếu ghi nhận cơ hội sau chuyến. Tại ngày thứ 30, 60 hoặc 90, doanh nghiệp có thể phản hồi số đối tác đã trao đổi tiếp, báo giá được gửi, mẫu thử được yêu cầu hoặc thỏa thuận được xác nhận. Các chỉ số phát sinh phải có tài liệu do doanh nghiệp hoặc đối tác xác nhận; cơ hội mới chỉ đang trao đổi không được tính thành hợp đồng đã ký.
NĂNG LỰC TRIỂN KHAI VÀ MÔ HÌNH TÀI CHÍNH BỀN VỮNG
Ông Trần Đức Dũng, Chủ tịch Câu lạc bộ Doanh nhân SIYB TP.HCM, trực tiếp dẫn dắt định hướng kết nối doanh nghiệp và phát triển quan hệ đối tác quốc tế. Quy chế nội bộ CLB thể hiện cơ cấu ban xúc tiến thương mại và đầu tư, ban phát triển thành viên, ban đào tạo và truyền thông. CLB SIYB là tổ chức xã hội – nghề nghiệp tự nguyện của doanh nhân, doanh nghiệp và người làm công tác quản lý, hoạt động vì quyền lợi doanh nghiệp và cộng đồng. Nền tảng quản trị và niềm tin được tích lũy qua nhiều năm là nguồn lực quan trọng để huy động đối tác mà một startup đơn lẻ khó có được.
SIYB hướng đến hợp tác với cơ quan ngoại giao kinh tế, tổ chức triển lãm, hiệp hội ngành hàng và doanh nghiệp tài trợ để giảm hoặc loại bỏ phí tham gia chương trình và phí kết nối B2B. Hội viên có nghĩa vụ hội phí theo quy chế CLB; với mỗi đoàn, CLB công khai hạng mục được miễn, nguồn tài trợ và khoản do doanh nghiệp chủ động chi. Doanh nghiệp không bị buộc phải mua gói truyền thông, nhận tư vấn trả phí hoặc chia phần trăm doanh thu để được tiếp cận giới thiệu ban đầu.
Chỉ số tài chính công bằng gồm phí tham gia chương trình trước và sau hỗ trợ, số suất được tài trợ, số cuộc gặp B2B được tổ chức và khoản tiết kiệm được chứng minh bằng xác nhận đơn vị tổ chức. Ví dụ, nếu một triển lãm cấp suất tham dự hoặc gian hàng miễn phí, giá trị hỗ trợ phải căn cứ biểu phí công khai hoặc văn bản tài trợ, không tự quy đổi thành doanh thu của doanh nghiệp. Kinh nghiệm tổ chức từ mạng lưới CLB giúp chia sẻ nguồn lực phiên dịch, chuẩn bị hồ sơ và chăm sóc đối tác giữa nhiều doanh nghiệp cùng ngành.